SEO-basis

Tekstcompressie inschakelen

Door Luke Koppe8 min lezenBijgewerkt in 2026
« Back to Glossary Index

Tekstcompressie is het verkleinen van tekstbestanden zoals HTML, CSS, JavaScript, JSON en SVG op de server, voordat ze naar de browser worden gestuurd. De browser pakt ze aan de andere kant weer uit. Omdat code veel herhaling bevat, gaat er vaak 60 tot 80 procent van de bestandsgrootte af. Dat scheelt direct laadtijd, zeker op mobiel.

Gzip en Brotli

Er zijn twee methodes die er in de praktijk toe doen. Gzip bestaat het langst en wordt door elke browser ondersteund. Brotli is nieuwer, komt van Google en levert bij tekst meestal nog eens 15 tot 20 procent extra winst op ten opzichte van Gzip.

Het gaat automatisch. De browser stuurt bij elk verzoek een Accept-Encoding-header mee waarin staat wat hij aankan. De server antwoordt met een Content-Encoding-header en het gecomprimeerde bestand. Ondersteunt de browser niets, dan krijgt hij gewoon het originele bestand.

Hoe zet je het aan

  • Apache: via mod_deflate (Gzip) of mod_brotli, in te stellen in de serverconfiguratie of via .htaccess.
  • Nginx: gzip on plus de juiste mime-types, en de brotli-module als die beschikbaar is.
  • CDN: Cloudflare en vergelijkbare diensten comprimeren standaard, ook als je eigen server het niet doet.
  • Gedeelde hosting: vaak een schakelaar in het hostingpaneel, of iets wat je host op verzoek aanzet.

Controleren doe je met PageSpeed Insights (het punt “Enable text compression”) of met een curl-verzoek waarin je zelf een Accept-Encoding meestuurt en kijkt of er een Content-Encoding terugkomt.

Waar het misgaat

De klassieker: compressie staat aan voor HTML, maar de mime-type-lijst op de server bevat geen text/css en application/javascript. Je grootste bestanden gaan dan ongecomprimeerd de deur uit terwijl je testtool “compressie actief” meldt op de homepage. Een CSS-bestand van 300 kB dat 45 kB had kunnen zijn, kost je op een trage 4G-verbinding een halve seconde.

De tweede fout is afbeeldingen en video’s door de compressie halen. JPEG, PNG, WebP en MP4 zijn al gecomprimeerd. Ze nog eens door Gzip halen levert niets op en kost alleen processortijd op de server.

Twijfel je of dit op jouw site goed staat, dan zie je dat terug in een technische SEO-scan. Het is een van de goedkoopste snelheidswinsten die er zijn: je verandert geen letter aan je site en hij is meetbaar sneller.

« Back to Glossary Index

Verder lezen
meer uit onze kennisbank

Begrip

Voorkom dat verouderde JavaScript aan moderne browsers wordt geleverd

Lees meer →
Begrip

Lazy loading: afbeeldingen pas laden als ze in beeld komen

Lees meer →

Meer weten over SEO?
Bekijk onze diensten of vraag een audit aan

BellenGratis audit